Χθές, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ενέκρινε την ετήσια δέσμη μέτρων για τη διεύρυνση, αποτιμώντας την πρόοδο που σημείωσαν οι εταίροι της διεύρυνσης κατά το προηγούμενο έτος και καθορίζοντας τις μεταρρυθμιστικές προτεραιότητες για τη συνέχεια.
Η διεύρυνση είναι μία από τις πλέον καθοριστικές πολιτικές της Ευρωπαϊκής Ένωσης (ΕΕ) καθώς εδραιώνει την ειρήνη, τη σταθερότητα και την ευημερία σε ολόκληρη την ήπειρο. Βασισμένη σταθερά στην αρχή της αξιοκρατίας, μια αξιόπιστη πολιτική διεύρυνσης συνιστά ολοένα και περισσότερο επένδυση στη συλλογική ασφάλεια της Ευρώπης.
Η φετινή δέσμη μέτρων καταδεικνύει ότι οι συνεχείς μεταρρυθμιστικές προσπάθειες οδηγούν σε απτή πρόοδο όσον αφορά την ένταξη στην ΕΕ, όπως αποδεικνύεται στις περιπτώσεις του Μαυροβουνίου, της Αλβανίας, της Μολδαβίας και της Ουκρανίας. Οι τέσσερις χώρες έχουν προχωρήσει τις ενταξιακές τους διαπραγματεύσεις, με το άνοιγμα ομάδων και το προσωρινό κλείσιμο κεφαλαίων με πρωτοφανείς ρυθμούς. Φέτος, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τη χρηματοδοτική δέσμη για την προσχώρηση του Μαυροβουνίου και οι εργασίες για τη συνθήκη προσχώρησης βρίσκονται σε εξέλιξη. Προχωρώντας τις εργασίες αυτές, και όπως ανακοίνωσε η Πρόεδρος φον ντερ Λάιεν στην ομιλία της για την κατάσταση της Ένωσης 2026, η Επιτροπή παρουσιάζει σήμερα ενδεικτικούς χάρτες πορείας για τις τέσσερις αυτές χώρες, οι οποίες βρίσκονται στο πλέον προχωρημένο στάδιο των ενταξιακών διαπραγματεύσεων, καθορίζοντας συγκεκριμένα ορόσημα για το επόμενο έτος.
Η Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής, δήλωσε: «Η σημαντική πρόοδος που σημείωσαν ορισμένες υποψήφιες χώρες κατά το τελευταίο έτος μάς επιτρέπει να υλοποιήσουμε την υπόσχεση της διεύρυνσης. Προτείνουμε τώρα μια σειρά ενδεικτικών χαρτών πορείας για τις χώρες που βρίσκονται στο πλέον προχωρημένο στάδιο των διαπραγματεύσεων – Μαυροβούνιο, Αλβανία, Ουκρανία και Μολδαβία. Μια σαφής πορεία για το επόμενο έτος και μια σταθερή βάση για τις επικείμενες διαπραγματεύσεις. Βήμα προς βήμα, οικοδομούμε μια πιο ολοκληρωμένη και πιο ισχυρή Ένωση.»
Οι εκθέσεις δείχνουν ότι ο ρυθμός των μεταρρυθμίσεων, ιδίως στους τομείς της δημοκρατίας, του κράτους δικαίου και των θεμελιωδών δικαιωμάτων, παράλληλα με τις πολιτικές επιλογές στους τομείς της ασφάλειας και της άμυνας, καθώς και την πρόοδο προς την οικονομική σύγκλιση, διαμορφώνουν άμεσα την ταχύτητα της ενταξιακής διαδικασίας για κάθε εταίρο. Οι μεταρρυθμίσεις, οι επενδύσεις και η σταδιακή ενσωμάτωση των εταίρων της διεύρυνσης ενισχύουν ήδη την ικανότητα της Ένωσης να προστατεύει τα συμφέροντά της, να περιορίζει τις ευπάθειές της και να δημιουργεί νέες ευκαιρίες. Για να μεγιστοποιηθούν αυτά τα οφέλη πριν από την προσχώρηση, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσιάζει επίσης σήμερα ένα κοινό πλαίσιο προοδευτικής ενσωμάτωσης, με στόχο την περαιτέρω εμβάθυνσή της σε στρατηγικούς τομείς, όπως η ενέργεια, οι μεταφορές, η ψηφιακή τεχνολογία και η άμυνα. Αυτό θα καταστήσει την προοδευτικήενσωμάτωση πιο δομημένη και συνεκτική.
Καθώς οι εταίροι της διεύρυνσης προχωρούν στην πορεία των μεταρρυθμίσεών τους, η ΕΕ πρέπει να είναι έτοιμη να τους υποδεχθεί και να ανταποκριθεί στον ρυθμό της προόδου τους. Με την πρόσφατη ανακοίνωση «Προετοιμασία για μια ευρύτερη Ένωση», η Ευρωπαϊκή Επιτροπή έθεσε τις βάσεις για μια ευρύτερη Ένωση που είναι επίσης πιο ισχυρή, πιο ανθεκτική και πιο αποτελεσματική.
Κύρια συμπεράσματα
Το Μαυροβούνιο έχει σημειώσει αξιοσημείωτη πρόοδο ως προς την ένταξη στην ΕΕ, έχοντας κλείσει προσωρινά 21 κεφάλαια μέχρι σήμερα. Με την επιφύλαξη της συμφωνίας των κρατών μελών, το Μαυροβούνιο θα μπορούσε να κλείσει προσωρινά τα υπόλοιπα κεφάλαια έως το τέλος του τρέχοντος έτους. Οι εν εξελίξει εργασίες για τη συνθήκη προσχώρησης του Μαυροβουνίου, παράλληλα με την έγκριση των συμπερασμάτων του Συμβουλίου σχετικά με τη χρηματοδοτική δέσμη για την προσχώρηση της χώρας στην ΕΕ, επιβεβαιώνουν ότι το Μαυροβούνιο βρίσκεται κοντά στο τελικό στάδιο της διαδικασίας προσχώρησής του. Οι συνεχείς μεταρρυθμιστικές προσπάθειες και η ευρεία πολιτική συναίνεση παραμένουν ουσιαστικής σημασίας για το μέλλον της χώρας στην ΕΕ.
Η Αλβανία εξακολουθεί να σημειώνει πρόοδο ως προς την προσχώρηση στην ΕΕ. Κατά την περίοδο αναφοράς, άνοιξε την τελευταία εναπομένουσα ομάδα, εκπλήρωσε τα ενδιάμεσα κριτήρια αξιολόγησης σχετικά με τα κεφάλαια για το κράτος δικαίου, ανοίγοντας έτσι και τον δρόμο για το προσωρινό κλείσιμο τεσσάρων κεφαλαίων. Απαιτούνται πλέον συνεχείς προσπάθειες σε όλα τα υπόλοιπα κεφάλαια. Η επίτευξη του φιλόδοξου αλλά εφικτού στόχου της Αλβανίας για ολοκλήρωση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων έως το 2027 απαιτεί τη διατήρηση της δυναμικής των μεταρρυθμίσεων και την προώθηση του πολιτικού διαλόγου χωρίς αποκλεισμούς. Η διατήρηση της δυναμικής θα απαιτήσει ταχεία υλοποίηση μεταρρυθμίσεων υψηλής ποιότητας που σχετίζονται με την ΕΕ. Ταυτόχρονα, κατά την περίοδο αναφοράς σημειώθηκε η μεγαλύτερη κινητοποίηση των πολιτών της χώρας μετά τη μετάβαση στη δημοκρατία. Η προσχώρηση στην ΕΕ είναι μια προσέγγιση για το σύνολο της κοινωνίας που απαιτεί εποικοδομητικό διάλογο.
Η Μολδαβία συνέχισε να σημειώνει σταθερή πρόοδο στην πορεία προσχώρησής της στην ΕΕ, έχοντας ανοίξει τέσσερις ομάδες κατά το παρελθόν έτος. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξακολουθεί να εκτιμά ότι η Μολδαβία έχει εκπληρώσει τις προϋποθέσεις που απαιτούνται για το άνοιγμα όλων των υπόλοιπων ομάδων. Η Μολδαβία έχει εντείνει την ευθυγράμμιση της νομοθεσίας της με το κοινοτικό κεκτημένο σε όλα τα κεφάλαια και έχει σημειώσει περαιτέρω πρόοδο όσον αφορά βασικές μεταρρυθμίσεις στον τομέα του κράτους δικαίου. Έχει επίσης σημειώσει πολύ σημαντική πρόοδο προς την επίτευξη των ενδιάμεσων κριτηρίων αξιολόγησης στο πλαίσιο της ομάδας «Θεμελιώδη πεδία». Είναι πλέον σημαντικό η Μολδαβία να συνεχίσει να διατηρεί τον τρέχοντα ρυθμό μεταρρυθμίσεων, ώστε να μπορέσει η χώρα να επιδιώξει τον φιλόδοξο αλλά εφικτό στόχο της για ολοκλήρωση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων έως τις αρχές του 2028.
Η Ουκρανία παραμένει προσηλωμένη στην ενταξιακή της πορεία παρά τις προκλήσεις που προκάλεσε ο επιθετικός πόλεμος της Ρωσίας, έχοντας ανοίξει τέσσερις ομάδες κεφαλαίων κατά το προηγούμενο έτος. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή εξακολουθεί να εκτιμά ότι η Ουκρανία έχει εκπληρώσει τις προϋποθέσεις που απαιτούνται για το άνοιγμα όλων των υπόλοιπων ομάδων. Η Ουκρανία συνέχισε να σημειώνει πρόοδο όσον αφορά βασικές τομεακές μεταρρυθμίσεις. Το θεσμικό της πλαίσιο για την καταπολέμηση της διαφθοράς παραμένει αποτελεσματικό, καθώς οι εξειδικευμένοι θεσμοί για την καταπολέμηση της διαφθοράς εξακολουθούν να λειτουργούν συνολικά ανεξάρτητα και αποτελεσματικά. Θα πρέπει τώρα να δοθεί έμφαση στην εκπλήρωση των ενδιάμεσων κριτηρίων αξιολόγησης στο πλαίσιο του κράτους δικαίου, καθώς και στην υλοποίηση των χαρτών πορείας σχετικά με το κράτος δικαίου, τη λειτουργία των δημοκρατικών θεσμών και τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης, καθώς και στο σχέδιο δράσης για τις εθνικές μειονότητες. Είναι σημαντικό η Ουκρανία να συνεχίσει να επιταχύνει τον ρυθμό των μεταρρυθμίσεων, ώστε να μπορέσει η χώρα να επιτύχει τον φιλόδοξο στόχο της για ολοκλήρωση των ενταξιακών διαπραγματεύσεων έως το τέλος του 2028.
Η Σερβία δεν σημείωσε ουσιαστική πρόοδο στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις. Η περίοδος αναφοράς χαρακτηρίστηκε από αυξανόμενη κοινωνική πόλωση, μεταξύ άλλων στο προεκλογικό πλαίσιο. Ενώ η Σερβία προώθησε τις εργασίες για την ευθυγράμμιση με το κοινοτικό κεκτημένο και τα τεχνικά πρότυπα, οι αρνητικές τάσεις που σχετίζονται με τα θεμελιώδη πεδία της διαδικασίας προσχώρησης αντιβαίνουν στον δεδηλωμένο στόχο των αρχών για προσχώρηση στην ΕΕ και στις αξίες στις οποίες βασίζεται η πορεία της Σερβίας προς την ΕΕ. Η ευθυγράμμιση με την Κοινή Εξωτερική Πολιτική και Πολιτική Ασφάλειας (ΚΕΠΠΑ) της ΕΕ παρέμεινε χαμηλή. Η Σερβία πρέπει επίσης να εφαρμόσει όλες τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον διάλογο υπό την αιγίδα της ΕΕ, ο οποίος παραμένει αναπόσπαστο μέρος της ευρωπαϊκής προοπτικής της. Οι πρόσφατες βουλευτικές εκλογές στη Σερβία παρείχαν στη νεοεκλεγείσα κυβέρνηση ισχυρή εντολή για μεταρρυθμίσεις. Η πρόοδος προς την προσχώρηση στην ΕΕ θα εξαρτηθεί από τις προσπάθειες της νέας κυβέρνησης να αντιστρέψει τις αρνητικές τάσεις, να δώσει προτεραιότητα στις θεμελιώδεις αρχές, συμπεριλαμβανομένων των δημοκρατικών κριτηρίων, του δικαστικού συστήματος και των θεμελιωδών δικαιωμάτων. Θα πρέπει να αποκαταστήσει τον δημοκρατικό διάλογο με σεβασμό, να επιδείξει σαφή και αδιαμφισβήτητη προσήλωση στις αξίες της ΕΕ, μεταξύ άλλων όσον αφορά την ευθυγράμμιση με την εξωτερική πολιτική και την πολιτική ασφάλειας της ΕΕ και τις προσπάθειες για συμφιλίωση, σχέσεις καλής γειτονίας και εξομάλυνση.
Η Βόρεια Μακεδονία συνέχισε τις εργασίες σχετικά με τα κριτήρια αξιολόγησης για το άνοιγμα της ομάδας κεφαλαίων «Θεμελιώδη πεδία». Αυτό περιλαμβάνει την έγκριση του χάρτη πορείας για τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης και τη συνέχιση των εργασιών σχετικά με τον χάρτη πορείας για το κράτος δικαίου, παράλληλα με το συνοδευτικό σχέδιο δράσης για τις μειονότητες. Η Βόρεια Μακεδονία δεν έχει ακόμη εγκρίνει τις αναγκαίες συνταγματικές τροποποιήσεις, τις οποίες δεσμεύτηκε να πραγματοποιήσει. Απαιτούνται περαιτέρω προσπάθειες για την ενίσχυση του κράτους δικαίου. Η χώρα σημείωσε σημαντική πρόοδο όσον αφορά την υλοποίηση μεταρρυθμίσεων στο πλαίσιο του θεματολογίου μεταρρυθμίσεων, γεγονός που την καθιστά μία από τις χώρες με τις καλύτερες επιδόσεις στο πλαίσιο της διευκόλυνσης μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης. Η εντατικοποίηση των προσπαθειών για την έγκριση των αναγκαίων συνταγματικών αλλαγών και την αντιμετώπιση των κριτηρίων αξιολόγησης για το άνοιγμα παραμένει ουσιαστικής σημασίας για την προώθηση της διαδικασίας προσχώρησης.
Η Βοσνία και Ερζεγοβίνη συνέχισε να δηλώνει δημοσίως την προσήλωσή της για ένταξη στην ΕΕ ως στρατηγικό στόχο, ενώ παράλληλα απομακρυνόταν ολοένα και περισσότερο από την ευρωπαϊκή της πορεία. Η πολιτική στάση, η διχαστική ρητορική και τα αφηγήματα κατά της ΕΕ αυξήθηκαν πριν από τις γενικές εκλογές. Μετά τις εκλογές, η Βοσνία-Ερζεγοβίνη θα πρέπει να προχωρήσει ταχέως στη σύσταση όλων των εκτελεστικών και νομοθετικών οργάνων και να ανανεώσει τη δέσμευσή της για την υλοποίηση των μεταρρυθμίσεων της ΕΕ. Η Βοσνία-Ερζεγοβίνη πρέπει επίσης να λάβει επειγόντως τα αναγκαία μέτρα για να επωφεληθεί πλήρως από το θεματολόγιο μεταρρυθμίσεων που εγκρίθηκε στο πλαίσιο της διευκόλυνσης μεταρρυθμίσεων και ανάπτυξης.
Η μεταρρυθμιστική διαδικασία του Κοσόβου που σχετίζεται με την ΕΕ περιήλθε σε στασιμότητα εν μέσω παρατεταμένης θεσμικής κρίσης, η οποία εκτονώθηκε χάρη σε πολιτική συμφωνία για την εκλογή του Προέδρου. Ενώ σημειώθηκε κάποια πρόοδος στον τομέα του σοβαρού και οργανωμένου εγκλήματος και πλήρης ευθυγράμμιση με την ΚΕΠΠΑ, σημειώθηκαν εξελίξεις όσον αφορά τη λειτουργία του δικαστικού σώματος και τον σεβασμό των θεμελιωδών δικαιωμάτων. Μετά τη μεταβίβαση της τοπικής διακυβέρνησης στο βόρειο Κόσοβο, η Επιτροπή ήρε τα μέτρα της κατά του Κοσόβου, αναλαμβάνοντας εκ νέου δράση μέσω του διαλόγου για τη διαδικασία σταθεροποίησης και σύνδεσης και επαναλαμβάνοντας την παροχή χρηματοδοτικής βοήθειας. Ενώ η στήριξη για την ευρωπαϊκή πορεία παραμένει ισχυρή, το Κόσοβο πρέπει να εντείνει τη μεταρρυθμιστική διαδικασία και να εφαρμόσει όλες τις υποχρεώσεις που απορρέουν από τον διάλογο υπό την αιγίδα της ΕΕ, ο οποίος παραμένει αναπόσπαστο μέρος της ευρωπαϊκής προοπτικής του Κοσόβου. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι έτοιμη να εκπονήσει γνωμοδότηση σχετικά με την αίτηση προσχώρησης του Κοσόβου, εφόσον ζητηθεί από το Συμβούλιο.
Η Τουρκία παραμένει υποψήφια χώρα και βασικός εταίρος της ΕΕ. Η ΕΕ συνέχισε να προωθεί τις σχέσεις με την Τουρκία με σταδιακό, αναλογικό και αναστρέψιμο τρόπο, συμμετέχοντας σε τομείς αμοιβαίου ενδιαφέροντος. Ωστόσο, οι νομικές προσφυγές κατά εκλεγμένων αξιωματούχων, προσωπικοτήτων της αντιπολίτευσης και της κοινωνίας των πολιτών έχουν ενταθεί, εγείροντας αυξανόμενες ανησυχίες σχετικά με την τήρηση των βασικών δημοκρατικών αρχών από την Τουρκία. Το χάσμα μεταξύ του δεδηλωμένου στόχου της Τουρκίας για ένταξη στην ΕΕ και της οπισθοδρόμησής της, όσον αφορά τα θεμελιώδη πολιτικά κριτήρια για την ένταξη στην ΕΕ, έχει διευρυνθεί περαιτέρω. Οι υποκείμενοι παράγοντες που οδήγησαν στη στασιμότητα των ενταξιακών διαπραγματεύσεων το 2018 παραμένουν ανεπίλυτοι.
Η διαδικασία προσχώρησης της Γεωργίας στην ΕΕ παραμένει de facto ανασταλείσα και η αξιολόγηση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για τη Γεωργία ως υποψήφια χώρα μόνο κατ’ όνομα εξακολουθεί να ισχύει. Η Γεωργία εξακολουθεί να υπολείπεται των εννέα βημάτων που ορίζονται στη σύσταση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το καθεστώς υποψήφιας χώρας, καθώς το κυβερνών κόμμα συνέχισε να υπονομεύει τις δημοκρατικές αρχές, το κράτος δικαίου, τα θεμελιώδη δικαιώματα και τον χώρο της κοινωνίας των πολιτών, επιτρέποντας παράλληλα την περαιτέρω κατάληψη του κράτους. Εάν οι αρχές της Γεωργίας δεν αλλάξουν πορεία και δεν δεσμευτούν εκ νέου ως προς τις θεμελιώδεις αρχές στις οποίες βασίζεται η προσχώρηση στην ΕΕ, η Γεωργία θα συνεχίσει να χάνει τα οφέλη του καθεστώτος υποψήφιας χώρας και της προενταξιακής διαδικασίας. Η μακροχρόνια στήριξη της ΕΕ προς την ανεξαρτησία, την κυριαρχία και την εδαφική ακεραιότητα της Γεωργίας παραμένει αταλάντευτη, όπως και η υποστήριξή της προς τις ευρωπαϊκές προσδοκίες του γεωργιανού λαού.
Σαφείς χάρτες πορείας για την προσχώρηση στην ΕΕ
Υπό το πρίσμα της προόδου που έχουν σημειώσει το Μαυροβούνιο, η Αλβανία, η Μολδαβία και η Ουκρανία, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε σήμερα ενδεικτικούς χάρτες πορείας με συγκεκριμένα ορόσημα και στόχους για το επόμενο έτος. Με βάση τις εμπειρίες του παρελθόντος, ιδίως από τις διευρύνσεις του 2004 και του 2013, θα συμβάλουν στην οργάνωση των επόμενων σταδίων προετοιμασίας με πιο διαρθρωμένο και διαφανή τρόπο, στηρίζοντας το έργο τόσο των υποψήφιων χωρών όσο και των θεσμικών οργάνων της ΕΕ και των κρατών μελών. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή μπορεί να προσαρμόζει τους χάρτες πορείας, ανάλογα με την πρόοδο που σημειώνεται όσον αφορά την εκπλήρωση των απαιτούμενων προϋποθέσεων, και θα τους επικαιροποιεί τακτικά, με βάση τη συντελούμενη πρόοδο. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή είναι έτοιμη να υποβάλει παρόμοιους χάρτες πορείας για άλλες υποψήφιες χώρες μόλις φθάσουν σε παρόμοιο επίπεδο προόδου, ρυθμού και συμμετοχής στις ενταξιακές διαπραγματεύσεις.
Προετοιμασία για την ένταξη μέσω της προοδευτικής ενσωμάτωσης
Η πρόσφατη ανακοίνωση της Ευρωπαϊκής Επιτροπής με τίτλο «Προετοιμασία για μια ευρύτερη Ένωση» υπογραμμίζει την ανάγκη ενίσχυσης της σταδιακής ολοκλήρωσης των εταίρων κατά την ενταξιακή διαδικασία στην ΕΕ. Για τον σκοπό αυτό, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε σήμερα χαρτογράφηση των υφιστάμενων μέσων που παρέχουν τη βάση για τον εντοπισμό ευκαιριών εμβάθυνσης της ολοκλήρωσης σε στρατηγικούς τομείς, όπως η ενέργεια, οι μεταφορές, ο ψηφιακός τομέας και η άμυνα. Υπό προϋποθέσεις, η ενισχυμένη σταδιακή ολοκλήρωση θα τονώσει περαιτέρω την ανάπτυξη, την ανταγωνιστικότητα και την ασφάλεια, παραμένοντας παράλληλα αναπόσπαστο μέρος της διαδικασίας προσχώρησης. Η χαρτογράφηση αποσκοπεί στη διασφάλιση μεγαλύτερης συνοχής, προβλεψιμότητας και αναστρεψιμότητας, επιτρέποντας μια πιο διαρθρωμένη ολοκλήρωση που αποφέρει σαφή οφέλη για τους εταίρους της διεύρυνσης και την ΕΕ. Κατά τους επόμενους έξι μήνες, η Ευρωπαϊκή Επιτροπή θα ξεκινήσει διαλόγους σχετικά με την προοδευτική ενσωμάτωση με τους εταίρους της διεύρυνσης, προκειμένου να προβεί σε απολογισμό των υφιστάμενων μέτρων και της χρηματοδότησής τους και να εντοπίσει πιο εξατομικευμένες ευκαιρίες για κάθε εταίρο.
Επόμενα βήματα
Εναπόκειται πλέον στο Συμβούλιο να εξετάσει τις σημερινές συστάσεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής και να λάβει αποφάσεις σχετικά με τα επόμενα βήματα της διαδικασίας διεύρυνσης.
Ιστορικό
Η διεύρυνση είναι μια αξιοκρατική διαδικασία, η οποία βασίζεται στην αντικειμενική πρόοδο κάθε χώρας της διεύρυνσης. Η ΕΕ στηρίζει την ενίσχυση των θεσμών, τη δημοκρατική διακυβέρνηση και τις μεταρρυθμίσεις της δημόσιας διοίκησης σε όλες αυτές τις χώρες.
Στην πρόσφατη ανακοίνωση με τίτλο «Προετοιμασία για μια ευρύτερη Ένωση», η Ευρωπαϊκή Επιτροπή παρουσίασε τις επανεξετάσεις της πολιτικής πριν από τη διεύρυνση, καθώς και τους προσανατολισμούς πολιτικής και τις δράσεις που απαιτούνται για την προετοιμασία της Ένωσης για μελλοντικές διευρύνσεις. Έδειξε ότι η προετοιμασία των θεσμικών οργάνων της ΕΕ, η προσαρμογή των πολιτικών της Ένωσης στις νέες πραγματικότητες και η διασφάλιση ότι ο προϋπολογισμός της ΕΕ αντικατοπτρίζει τις κοινές μας φιλοδοξίες. Η ανακοίνωση υπογράμμισε επίσης ότι οι μελλοντικές συνθήκες προσχώρησης θα πρέπει να περιλαμβάνουν διασφαλίσεις ώστε οι βασικές δεσμεύσεις που αναλαμβάνονται κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων να εξακολουθούν να τηρούνται και μετά την προσχώρηση.
Η προοδευτική ενσωμάτωση επιτρέπει στις χώρες της διεύρυνσης να προετοιμάζονται για την ένταξή τους μέσω της συμμετοχής τους στις πολιτικές της ΕΕ σε προγενέστερο στάδιο. Οι εταίροι μπορούν να επωφελούνται από την ευρύτερη πρόσβαση σε προγράμματα και οργανισμούς της ΕΕ, τη συνδεσιμότητα, καθώς και από τη συμμετοχή σε ομάδες εμπειρογνωμόνων και επιτροπές, ακόμη και πριν από την προσχώρηση. Επιπλέον, πρωτοβουλίες όπως το σχέδιο ανάπτυξης ύψους 6 δισ. ευρώ για τα Δυτικά Βαλκάνια, το σχέδιο ανάπτυξης της Μολδαβίας ύψους 1,9 δισ. ευρώ και το Μέσο Διευκόλυνσης για την Ουκρανία ύψους 50 δισ. ευρώ, επιτρέπουν την ευρύτερη ολοκλήρωση της ενιαίας αγοράς και δημιουργούν ισχυρότερη σύνδεση με την ΕΕ, όπως μέσω της προοδευτικής ενσωμάτωσης και της συμμετοχής στον Ενιαίο Χώρο Πληρωμών σε Ευρώ (ΕΧΠΕ) και στην «περιαγωγή με χρέωση εσωτερικού» (“Roam Like at Home”).
Κάθε διεύρυνση ενίσχυσε την Ένωσή μας. Η προσχώρηση δέκα χωρών στην ΕΕ το 2004 αποτέλεσε τη μεγαλύτερη διεύρυνση στην ιστορία της Ένωσης. Στις δύο δεκαετίες που ακολούθησαν, οι νεοεισερχόμενες χώρες είδαν το βιοτικό τους επίπεδο να διπλασιάζεται, την ανεργία να μειώνεται σχεδόν κατά το ήμισυ, το προσδόκιμο ζωής να αυξάνεται από τα 75 στα 79 έτη, τη φτώχεια και τον κοινωνικό αποκλεισμό να μειώνονται απότομα και να δημιουργούνται 6 εκατομμύρια νέες θέσεις εργασίας. Για τα ήδη υφιστάμενα κράτη μέλη, το εμπόριο έχει υπερπενταπλασιαστεί έκτοτε, ενώ έχουν δημιουργηθεί επίσης 20 εκατομμύρια θέσεις εργασίας. Για την ΕΕ στο σύνολό της, η ενιαία αγορά απέκτησε 74 εκατομμύρια νέους καταναλωτές εκείνη την εποχή και η οικονομία της ΕΕ επεκτάθηκε κατά 27% παρά τις παγκόσμιες κρίσεις.
Για περισσότερες πληροφορίες:
Ανακοίνωση του 2026 σχετικά με την πολιτική διεύρυνσης της ΕΕ
Ενημερωτικό δελτίο για τη διαδικασία προσχώρησης στην ΕΕ
Ενημερωτικό δελτίο σχετικά με την πορεία των διαπραγματεύσεων προσχώρησης
Ενημερωτικό δελτίο για τη σταδιακή ενσωμάτωση
Ανακοίνωση «Προετοιμασία για μια ευρύτερη Ένωση»
Ιστότοπος του φόρουμ 2026 της ΕΕ για τη διεύρυνση
Αναλυτικά πορίσματα και συστάσεις
Μαυροβούνιο: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Αλβανία: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Μολδαβία: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Ουκρανία: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Σερβία: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Βόρεια Μακεδονία: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Βοσνία και Ερζεγοβίνη: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Κόσοβο: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Τουρκία: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Γεωργία: Έκθεση · Ενημερωτικό δελτίο
Δηλώσεις:
«Η σημαντική πρόοδος που σημείωσαν ορισμένες υποψήφιες χώρες κατά το τελευταίο έτος μάς επιτρέπει να υλοποιήσουμε την υπόσχεση της διεύρυνσης. Προτείνουμε τώρα μια σειρά ενδεικτικών χαρτών πορείας για τις χώρες που βρίσκονται στο πλέον προχωρημένο στάδιο των διαπραγματεύσεων – Μαυροβούνιο, Αλβανία, Ουκρανία και Μολδαβία. Μια σαφής πορεία για το επόμενο έτος και μια σταθερή βάση για τις επικείμενες διαπραγματεύσεις. Βήμα προς βήμα, οικοδομούμε μια πιο ολοκληρωμένη και πιο ισχυρή Ένωση.»
Ούρσουλα φον ντερ Λάιεν, Πρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
«Η διεύρυνση δεν αφορά απλώς την επέκταση της Ευρωπαϊκής Ένωσης, αλλά και την ενίσχυση της ασφάλειας και της ισχύος μας. Πολλές υποψήφιες χώρες συμβάλλουν ήδη στην ασφάλειά μας. Παρέχουν στρατιωτική τεχνογνωσία στον πόλεμο με δρόνους και στις σύγχρονες τεχνολογίες πεδίου μάχης. Ορισμένες υποψήφιες χώρες στηρίζουν τις επιχειρήσεις της ΕΕ στα Δυτικά Βαλκάνια και πέραν αυτών. Ενισχύουν την ασφάλεια του ενεργειακού μας εφοδιασμού και συμβάλλουν στην αντιμετώπιση της χειραγώγησης των πληροφοριών από το εξωτερικό. Κάθε φορά που μια χώρα προσχωρεί στην Ευρωπαϊκή Ένωση, η ήπειρός μας ωφελείται. Η διεύρυνση αποτελεί άμεση επένδυση στην ασφάλεια της Ευρώπης.»
Κάγια Κάλας, Ύπατη Εκπρόσωπος για Θέματα Εξωτερικής Πολιτικής και Πολιτικής Ασφαλείας/Αντιπρόεδρος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής
«Έχουμε δει αξιοσημείωτη πρόοδο από τις χώρες που έχουν σημειώσει τη μεγαλύτερη πρόοδο στη διαδικασία προσχώρησης Σήμερα, βρισκόμαστε πλέον πολύ κοντά στην ολοκλήρωση της διαδικασίας ένταξης του Μαυροβουνίου στην ΕΕ. Μια διευρυμένη Ένωση αποκτά πλέον συγκεκριμένη υπόσταση και με τους άλλους τρεις πρωτοπόρους, καθώς η Αλβανία, η Μολδαβία και η Ουκρανία θα μπορούσαν να ενταχθούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση τα επόμενα χρόνια, εφόσον συνεχίσουν τις μεταρρυθμιστικές προσπάθειες. Είναι επίσης σημαντικό τα κράτη μέλη της ΕΕ να συνεχίσουν να στηρίζουν τη διεύρυνση.»
