Χωρίς καμία παρέμβαση υπαλλήλου θα επιβάλλονται πλέον οι κυρώσεις, συνδέοντας άμεσα τις φορολογικές δηλώσεις 2026 και πρόστιμα μέσω του συστήματος Taxis.
Αλλάζει ριζικά το τοπίο για τους εκπρόθεσμους, καθώς οι φορολογικές δηλώσεις 2026 και πρόστιμα θα εκκαθαρίζονται αυτόματα στην ψηφιακή πύλη myAADE.
Τέλος στην αναμονή και τις χρονοβόρες διαδικασίες ελέγχου βάζει ο νέος σχεδιασμός της Ανεξάρτητης Αρχής Δημοσίων Εσόδων, αλλάζοντας ριζικά τον τρόπο με τον οποίο επιβάλλονται οι κυρώσεις στους φορολογούμενους. Πλέον, τα πρόστιμα που ορίζει ο Κώδικας Φορολογικής Διαδικασίας (ΚΦΔ) για νομικά και φυσικά πρόσωπα που καθυστερούν να υποβάλουν αρχικές ή τροποποιητικές δηλώσεις φόρου εισοδήματος, ΦΠΑ και παρακρατούμενων φόρων, θα ενεργοποιούνται πλήρως αυτοματοποιημένα, χωρίς καμία απολύτως παρέμβαση από τις υπηρεσίες της Φορολογικής Διοίκησης.
Στις περιπτώσεις όπου προβλέπονται οικονομικές κυρώσεις (καθώς υπάρχουν εξαιρέσεις για συγκεκριμένες εκπρόθεσμες υποβολές), οι βεβαιώσεις των ποσών θα γίνονται άμεσα μέσω του συστήματος TAXIS. Στη συνέχεια, οι φορολογούμενοι θα λαμβάνουν ηλεκτρονική ειδοποίηση στην πλατφόρμα myAADE ακριβώς τη στιγμή που θα οριστικοποιούν την εκπρόθεσμη υποβολή της εκάστοτε δήλωσης (είτε πρόκειται για φόρο εισοδήματος, είτε για ΦΠΑ, ανακεφαλαιωτικούς πίνακες, ή παρακρατούμενους φόρους κ.λπ.).
Στην πράξη, αυτό το αυτοματοποιημένο μοντέλο βγάζει εντελώς τον ανθρώπινο παράγοντα από τη μέση. Αντί ένας φορολογούμενος να περιμένει να ελεγχθεί ο φάκελός του από κάποιον υπάλληλο της ΔΟΥ για να διαπιστωθεί η καθυστέρηση, το σύστημα θα δρα ακαριαία. Τη στιγμή ακριβώς που ολοκληρώνεται η εκπρόθεσμη υποβολή, το TAXIS θα «διαβάζει» την ημερομηνία, θα υπολογίζει την ποινή και θα εκδίδει την ειδοποίηση σε πραγματικό χρόνο. Παράλληλα, για όσους δεν κάνουν καν τον κόπο να υποβάλουν δήλωση, το σύστημα δεν θα τους περιμένει: θα αντλεί μόνο του τα οικονομικά τους δεδομένα, θα τους «χτίζει» το εκκαθαριστικό και θα τους το στέλνει έτοιμο, επισυνάπτοντας απευθείας και το βαρύτατο πρόστιμο μη συμμόρφωσης.
Η νέα αυτή διαδικασία, η οποία συνδέει άμεσα τις φορολογικές δηλώσεις 2026 και πρόστιμα, εντάσσεται στο Επιχειρησιακό Σχέδιο της ΑΑΔΕ για το 2026. Με βάση τις επίσημες κατευθύνσεις, για τα φυσικά και νομικά πρόσωπα που αμελούν να υποβάλουν τα έντυπα Ε1 ή Ν ενώ έχουν υποχρέωση, η ΑΑΔΕ θα προχωρά στην αποστολή εκκαθαριστικών σημειωμάτων στους λογαριασμούς τους στο myAADE (το παλαιό TAXISnet), τα οποία θα περιλαμβάνουν τα εξής:
Αρχικά, τα φορολογητέα εισοδήματα θα υπολογίζονται κατ’ εκτίμηση, αντλώντας δεδομένα για το επίπεδο διαβίωσης και την οικονομική δραστηριότητα από τις ψηφιακές βάσεις της ΑΑΔΕ (παλαιότερες δηλώσεις εισοδήματος και ΦΠΑ, myData) αλλά και από εξωτερικές πηγές (όπως εργοδότες, τραπεζικά ιδρύματα, εταιρείες κοινής ωφέλειας). Έπειτα, οι φόροι που θα καλούνται να καταβάλουν οι υπόχρεοι θα προκύπτουν από αυτά τα εκτιμώμενα εισοδήματα και θα περιλαμβάνουν επιπλέον προσαυξήσεις λόγω μη υποβολής, οι οποίες θα κυμαίνονται από 10% έως 50% επί του οφειλόμενου ποσού.
Φορολογικές δηλώσεις 2026 και πρόστιμα: Τα ποσά των κυρώσεων
Με βάση το νομοθετικό πλαίσιο που ψηφίστηκε πρόσφατα, τα πρόστιμα για τις εκπρόθεσμες δηλώσεις διαμορφώνονται από 100 έως 500 ευρώ, αναλόγως της κατηγορίας των βιβλίων που τηρεί η επιχείρηση, ενώ καθοριστικό ρόλο παίζει το αν προκύπτει φόρος προς καταβολή.
Αναλυτικότερα, ο χάρτης των κυρώσεων έχει ως εξής:
- Πιστωτική ή μηδενική εκπρόθεσμη δήλωση ΦΠΑ: Πρόστιμο 100 ευρώ, ανεξαρτήτως αν τηρούνται απλογραφικά ή διπλογραφικά βιβλία.
- Εκπρόθεσμη τροποποιητική ΦΠΑ ή παρακρατούμενου φόρου (αν η αρχική ήταν εμπρόθεσμη): Μηδενικό πρόστιμο.
- Εκπρόθεσμη δήλωση φόρου εισοδήματος (αρχική ή τροποποιητική) νομικών/φυσικών προσώπων με φόρο έως 100 ευρώ: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Εκπρόθεσμη δήλωση παρακρατούμενου φόρου (ΦΜΥ, μερισμάτων κ.λπ., πλην τυχερών παιγνίων) έως 100 ευρώ: Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Εκπρόθεσμη δήλωση έμμεσων φόρων με ποσό έως 100 ευρώ: Μηδενικό πρόστιμο (αφορά π.χ. Ψηφιακό Τέλος Συναλλαγής, τέλος ανθεκτικότητας, αλλά εξαιρούνται ΦΠΑ, ΦΜΑ και ειδικές φορολογίες).
- Δήλωση για λογαριασμό ανηλίκου (ή γονέα για τέκνο): Δεν επιβάλλεται πρόστιμο.
- Μη υποβολή ή εκπρόθεσμη υποβολή πληροφοριακών δηλώσεων χωρίς φόρο ή μη ανταπόκριση σε αίτημα της ΑΑΔΕ: Πρόστιμο 100 ευρώ ανά παράβαση.
- Εκπρόθεσμο Ε9 (δήλωση ακινήτων): Πρόστιμο 100 ευρώ. Εάν υποβληθούν εκπρόθεσμα Ε9 για πολλαπλά έτη με τις ίδιες αλλαγές, το πρόστιμο επιβάλλεται μόνο μία φορά.
- Μη υποβολή ή εκπρόθεσμη δήλωση με ποσό προς καταβολή (πλην κεφαλαίου/πληροφοριακών): Πρόστιμο 250 ευρώ για απλογραφικά βιβλία και 500 ευρώ για διπλογραφικά βιβλία.
- Μη υποβολή ή εκπρόθεσμη υποβολή παρακράτησης φόρου ή ΦΠΑ με χρεωστικό υπόλοιπο: Πρόστιμο 250 ευρώ (απλογραφικά) και 500 ευρώ (διπλογραφικά) ανά παράβαση.
Μέχρι σήμερα, στις περιπτώσεις που προέκυπταν εκπρόθεσμες υποβολές, οι φορολογούμενοι βρίσκονταν συχνά στην «ομηρία» της αναμονής. Απαιτούνταν πολλοί μήνες, ή ακόμη και χρόνια, μέχρι οι αρμόδιες υπηρεσίες (ΔΟΥ και Ελεγκτικά Κέντρα) να εντοπίσουν την παράβαση, να την ελέγξουν και να εκδώσουν την πράξη επιβολής του προστίμου.
Αυτό είχε ως συνέπεια τα σχετικά ποσά να βεβαιώνονται με τεράστια χρονική υστέρηση, επιβαρύνοντας τους υπόχρεους με προσαυξήσεις που μπορούσαν να αγγίξουν έως και το 2,5%. Αυτό συνέβαινε λόγω της διαρκούς συσσώρευσης τόκων εκπρόθεσμης καταβολής, υπολογιζόμενων από την ημερομηνία που έληγε η προθεσμία υποβολής της δήλωσης έως και την ημέρα που τελικά γινόταν η καθυστερημένη βεβαίωση. Το νέο αυτοματοποιημένο σύστημα έρχεται να δώσει οριστικό τέλος σε αυτή τη δυσλειτουργία.
